Jak nie dać się oszukać przy restrukturyzacji
Sprawdź, zanim zapłaciszGdy firma traci płynność, telefon zaczyna dzwonić sam. Dzwonią „specjaliści od ratowania firm”, kupcy zadłużonych spółek i pośrednicy, którzy obiecują załatwienie sprawy z wierzycielami w miesiąc. Część z nich nie ma ani licencji, ani zamiaru doprowadzić sprawy do końca – ma za to umowę z wysoką opłatą płatną z góry.
Restrukturyzacja to procedura z jasnymi regułami: prowadzi ją licencjonowany doradca, przebieg widać w Krajowym Rejestrze Zadłużonych, a o układzie decydują wierzyciele w głosowaniu. Każdy z tych elementów można sprawdzić samodzielnie, bez prawnika i bez opłat. Poniżej rozkładamy na części schematy, na które przedsiębiorcy tracą pieniądze, i pokazujemy, jak je rozpoznać.
W skrócie
- Nadzorcą układu, nadzorcą sądowym i zarządcą może być wyłącznie licencjonowany doradca restrukturyzacyjny albo spółka, w której licencję mają wspólnicy lub członkowie zarządu. Licencję sprawdzisz za darmo w KRZ.
- Nikt uczciwy nie gwarantuje konkretnego wyniku. O układzie decydują wierzyciele, a zatwierdza go sąd.
- Jedyna „opłata” wobec sądu to opłata od wniosku – 1 000 zł na konto sądu. Wszystkie inne „Opłaty aktywacyjne” i „wpisowe do rejestru” to sygnał alarmowy.
- Pamiętaj, sprzedaż zadłużonej spółki „słupowi” nie zdejmuje odpowiedzialności z zarządu i może skończyć się zarzutami karnymi.
- Stracony czas kosztuje więcej niż stracone pieniądze: termin na wniosek o upadłość biegnie dalej, a za spóźnienie grozi zakaz prowadzenia firmy do 10 lat.
Sześć schematów, na które przedsiębiorcy tracą pieniądze
Oszuści rzadko wymyślają coś nowego. Te same mechanizmy wracają od lat, zmienia się tylko szyld – raz to „kancelaria finansowa”, raz „centrum pomocy przedsiębiorcom”, innym razem „inwestor”, który chce przejąć firmę razem z długami.
Osiem sygnałów, że oferta jest podejrzana
Żaden z tych sygnałów osobno nie przesądza, że trafiłeś na oszusta. Dwa lub trzy naraz to już powód, by przerwać rozmowę i sprawdzić firmę od podstaw. Lista zbiera sygnały, które powtarzają się w ostrzeżeniach policji i Ministerstwa Sprawiedliwości oraz w sprawach opisywanych przez media.
- Brak licencji albo unikanie pytania o nią. Doradca restrukturyzacyjny działa na podstawie licencji Ministra Sprawiedliwości wydanej po egzaminie państwowym. Numer licencji to nie tajemnica handlowa.
- Gwarancja konkretnego wyniku. „Zapłacisz tylko 30% długu” to obietnica bez pokrycia. Wysokość redukcji zależy od propozycji układowych, głosowania wierzycieli i zatwierdzenia przez sąd.
- Brak ceny przed podpisaniem umowy. Kwota „ustalana w trakcie”, procent od „zaoszczędzonych” długów bez definicji albo dopłaty za każdy etap ujawniane po fakcie.
- Presja czasu. „Oferta ważna do jutra”, „komornik wejdzie w poniedziałek, podpisz dziś”. Termin bywa realny, ale uczciwy doradca daje czas na przeczytanie umowy.
- Płatna pierwsza rozmowa. Wstępna ocena sytuacji to standardowo element pozyskania klienta. Opłata za samo „zapoznanie się ze sprawą” rzadko kończy się czymś więcej.
- Brak opinii albo opinie bez historii. Kilkanaście pięciogwiazdkowych wpisów dodanych w jednym tygodniu, konto firmy założone miesiąc temu, brak adresu biura.
- Jeden scenariusz bez planu B. Rzetelna analiza porównuje tryby restrukturyzacji, a czasem uczciwie wskazuje, że lepszym wyjściem będzie upadłość. Oferta „zawsze się da” świadczy o sprzedawcy, nie o doradcy.
- Sprzeczne informacje i wymijające odpowiedzi. Inna cena w mailu, inna w umowie. Pytanie o ryzyka kwitowane zdaniem „proszę się nie martwić”.
Jak w 10 minut sprawdzić doradcę restrukturyzacyjnego
Wszystkie potrzebne dane są jawne i dostępne bez logowania. Przed podpisaniem umowy przejdź tę listę od początku do końca – zajmie to mniej czasu niż jedna rozmowa z handlowcem.
- Poproś o dane osoby, która poprowadzi sprawę. Imię, nazwisko i numer licencji – nie nazwę firmy ani „opiekuna klienta”.
- Wejdź na krz.ms.gov.pl. W Krajowym Rejestrze Zadłużonych wybierz wyszukiwanie doradców restrukturyzacyjnych i wpisz nazwisko lub numer licencji.
- Porównaj dane. Imię, nazwisko i numer muszą się zgadzać co do litery. Zwróć uwagę, czy licencja nie została zawieszona lub cofnięta – Minister Sprawiedliwości może to zrobić m.in. po postępowaniu dyscyplinarnym.
- Sprawdź historię postępowań. W wyszukiwarce postępowań KRZ znajdziesz sprawy, w których doradca pełnił funkcję nadzorcy lub zarządcy, oraz ich status – zatwierdzone, umorzone, w toku.
- Zadzwoń do biura, nie na numer z ogłoszenia. Oszuści podszywają się pod prawdziwych doradców. Numer telefonu i adres znajdziesz na stronie kancelarii i w wizytówce Google.
- Przeczytaj opinie z dłuższego okresu. Liczy się liczba opinii, rozłożenie w czasie i odpowiedzi firmy na krytyczne wpisy.
- Poproś o umowę i wycenę na piśmie. Cena, zakres prac, etapy płatności i zasady rozwiązania umowy – przed pierwszym przelewem.
Uczciwy doradca a naciągacz – różnice widać przed podpisaniem umowy
| Licencjonowany doradca | Naciągacz | |
|---|---|---|
| Licencja | Numer podany od razu, widoczny w KRZ | Brak nazwiska i numeru albo „podamy po podpisaniu umowy” |
| Cena | Znana przed umową, rozpisana na etapy | „Ustalimy w trakcie”, dopłaty po fakcie |
| Obietnice | Realne scenariusze i ryzyka każdego z nich | Gwarantowany wynik układu |
| Pierwsza rozmowa | Bezpłatna analiza sytuacji | Płatna „konsultacja” lub „opłata aktywacyjna” |
| Przebieg sprawy | Obwieszczenie i wniosek widoczne w KRZ | Pisma do wierzycieli, brak śladu w sądzie |
| Gdy restrukturyzacja nie ma sensu | Mówi to wprost i wskazuje inną drogę | Sprzedaje usługę mimo wszystko |
Czym kończy się restrukturyzacja w złych rękach
Stracona opłata to najmniejszy problem. Większym jest czas: przez tygodnie czy miesiące przedsiębiorca jest przekonany, że „sprawa jest w toku”, a w tym czasie komornik zajmuje rachunki, wierzyciele wypowiadają umowy, a firma przekracza granice, po których restrukturyzacja przestaje być możliwa.
- Utrata płynności. Bez obwieszczenia w KRZ nie ma ochrony przed egzekucją. Rachunki pozostają zajęte, a pieniądze wpłacone „doradcy” brakują na wynagrodzenia i podatki.
- Zerwane zaufanie wierzycieli. Kontrahenci, którzy dostali szablonowe pisma bez pokrycia, dużo trudniej zagłosują później za prawdziwym układem.
- Spóźniony wniosek o upadłość. Zarząd ma 30 dni na złożenie wniosku od dnia, w którym wystąpiła niewypłacalność. Za spóźnienie sąd może orzec zakaz prowadzenia działalności gospodarczej i pełnienia funkcji w spółkach na okres od roku do 10 lat.
- Odpowiedzialność osobista członków zarządu. Jeśli egzekucja wobec spółki okaże się bezskuteczna, wierzyciele mogą sięgnąć do majątku członków zarządu na podstawie art. 299 k.s.h. Obroną jest m.in. wykazanie, że wniosek o upadłość lub otwarcie restrukturyzacji złożono we właściwym czasie.
- Ryzyko karne przy „sprzedaży spółki”. Wyzbywanie się majątku lub ukrywanie go przed wierzycielami to przestępstwa z art. 300 i 301 Kodeksu karnego. ZUS wprost ostrzega, że zbycie zadłużonej spółki nie zwalnia z długów.
Na rynku od lat krążą oferty „likwidacji spółki z długami” za kilkanaście tysięcy złotych. Według opisywanych w prasie przypadków zarząd płaci kupcowi 15–20 tys. zł, by pozbyć się spółki z długiem rzędu 100 tys. zł. Problem w tym, że wierzyciele i tak docierają do osób, które zarządzały spółką, gdy długi powstawały.
Zapłaciłeś i coś się nie zgadza? Działaj od razu
Jeśli po przeczytaniu tego tekstu masz wątpliwości co do firmy, z którą już podpisałeś umowę, nie czekaj na kolejny „etap”. Każdy tydzień zwłoki działa na korzyść nieuczciwego kontrahenta i na niekorzyść Twojej firmy.
- Sprawdź w KRZ, czy cokolwiek się wydarzyło. Wyszukaj swoją firmę po NIP lub KRS. Brak obwieszczenia i brak wniosku oznacza, że postępowanie nie ruszyło.
- Zabezpiecz dokumenty. Umowę, faktury, potwierdzenia przelewów, korespondencję e-mail i SMS, nagrania lub notatki z rozmów.
- Wstrzymaj kolejne płatności. Nie podpisuj aneksów i nie przekazuj pełnomocnictw do rachunków ani dostępu do bankowości.
- Zgłoś sprawę. Zawiadomienie o podejrzeniu oszustwa (art. 286 k.k.) złożysz na policji lub w prokuraturze. Przy płatności kartą zapytaj bank o procedurę chargeback.
- Zleć niezależną ocenę sytuacji firmy. Terminy z prawa upadłościowego biegną niezależnie od tego, czy ktoś Cię oszukał. Licencjonowany doradca oceni, czy restrukturyzacja jest jeszcze możliwa i który tryb wybrać.
Kto prowadzi restrukturyzacje w Nieco Więcej
Wszystkie postępowania restrukturyzacyjne w Fundacji Nieco Więcej obsługuje licencjonowany doradca. Jego licencję możesz sprawdzić w KRZ, zanim do nas zadzwonisz – właśnie do tego zachęcamy.
LICENCJA NR 2102Radzimy sprawdzać opinie każdej firmy, więc nie robimy wyjątku dla siebie. Poniżej znajdziesz wpisy z naszej wizytówki Google – prawdziwe, z datami i podpisami autorów. Zanim wybierzesz doradcę, porównaj je z opiniami innych firm.
Najczęstsze pytania
Jak sprawdzić, czy doradca restrukturyzacyjny ma licencję?
Wejdź na krz.ms.gov.pl i skorzystaj z wyszukiwarki doradców restrukturyzacyjnych. Wpisz nazwisko lub numer licencji i porównaj dane z tymi, które podał doradca. Sprawdzenie jest bezpłatne i nie wymaga logowania.
Czy firma bez licencji może przeprowadzić restrukturyzację?
Firma bez licencji może doradzać, ale nie może pełnić funkcji nadzorcy układu, nadzorcy sądowego ani zarządcy. Te funkcje zastrzeżono dla licencjonowanych doradców restrukturyzacyjnych i spółek, w których licencję mają wspólnicy lub członkowie zarządu. Bez takiej osoby postępowanie restrukturyzacyjne w ogóle nie ruszy.
Czy sprzedaż zadłużonej spółki uwalnia mnie od długów?
Nie. Długi zostają w spółce, a członkowie zarządu z okresu, w którym powstały, nadal odpowiadają za nie na zasadach z art. 299 k.s.h. Jeśli sprzedaż ma utrudnić wierzycielom odzyskanie pieniędzy, w grę wchodzi także odpowiedzialność karna.
Czy doradca może zagwarantować przyjęcie układu?
Nie. O układzie decydują wierzyciele w głosowaniu, a sąd go zatwierdza albo odmawia zatwierdzenia. Doradca może przygotować realne propozycje układowe i ocenić szanse ich przyjęcia, ale gwarancja konkretnego wyniku to sygnał ostrzegawczy.
Za co w restrukturyzacji płaci się z góry?
Opłata sądowa od wniosku wynosi 1 000 zł i trafia na rachunek sądu. Wynagrodzenie doradcy lub kancelarii powinno wynikać z pisemnej umowy z ceną znaną przed podpisaniem. W Nieco Więcej pierwsza analiza jest bezpłatna, a kompleksowe prowadzenie restrukturyzacji wyceniamy od 20 000 zł.
Co zrobić, jeśli zapłaciłem nieuczciwej firmie?
Zabezpiecz umowę i potwierdzenia przelewów, wstrzymaj kolejne płatności i złóż zawiadomienie o podejrzeniu oszustwa na policji lub w prokuraturze. Równolegle zleć ocenę sytuacji firmy licencjonowanemu doradcy, bo terminy na wniosek o upadłość lub restrukturyzację biegną dalej.
Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Opisane schematy i przykłady pochodzą z komunikatów organów państwowych i doniesień prasowych. Każda sprawa wymaga indywidualnej oceny.
dr Przemysław Mazurczak, Fundacja Nieco Więcej
Szanujemy Twoją prywatność
Niezbędne pliki cookie umożliwiają podstawowe funkcje strony, takie jak nawigacja i dostęp do bezpiecznych obszarów. Strona nie może działać poprawnie bez tych plików.
Pliki cookie preferencji pozwalają stronie zapamiętać informacje zmieniające jej wygląd lub działanie, np. preferowany język lub region.
Statystyczne pliki cookie pomagają zrozumieć, w jaki sposób odwiedzający korzystają ze strony, zbierając i raportując informacje anonimowo.
Marketingowe pliki cookie służą do śledzenia odwiedzających na stronach internetowych w celu wyświetlania reklam, które są istotne i angażujące dla użytkownika.