
Profi Credit coraz częściej kończy windykację nie wnioskiem do komornika, lecz zawiadomieniem do prokuratury o podejrzeniu oszustwa. Skutkuje to wezwaniem na komendę i przesłuchaniem – to nie potrzebny stres.
Zacznijmy od zdania, którego nie usłyszysz od windykatora: samo zaprzestanie spłaty rat nie jest przestępstwem. Prawo karne wchodzi do gry dopiero wtedy, gdy prokurator wykaże, że oszukałeś już w chwili podpisywania umowy. Masz prawo się bronić i w tym artykule dowiesz się jak możesz legalnie zatrzymać ten proces.
W skrócie
- Niespłacona pożyczka to spór cywilny. Odpowiedzialność karna wymaga wykazania zamiaru oszustwa istniejącego już w dniu zawarcia umowy.
- Sprawdź w wezwaniu, w jakim charakterze Cię wzywają. Świadek ma obowiązek zeznawać, podejrzany może odmówić wyjaśnień.
- Świadek może uchylić się od odpowiedzi na pytanie, które naraziłoby go na odpowiedzialność karną — art. 183 § 1 k.p.k.
- Nieusprawiedliwione niestawiennictwo to kara pieniężna do 3000 zł i przymusowe doprowadzenie (art. 285 k.p.k.). Wezwania nie wolno zignorować.
- Zanim pojedziesz na komendę, zbierz dowody spłat i dokumenty o utracie dochodu. One rozstrzygają o zamiarze.
- Równolegle sprawdź, ile z tego długu jest w ogóle należne — prowizje i ubezpieczenia bywają naliczone ponad ustawowy limit.
Najpierw sprawdź, w jakim charakterze Cię wzywają
Wezwanie zawsze wskazuje, kim jesteś w tym postępowaniu. To jedno słowo — świadek albo podejrzany — decyduje o Twoich prawach i obowiązkach na komendzie. W sprawach zgłaszanych przez firmy pożyczkowe zdecydowana większość osób jedzie tam jako świadek, czyli na etapie, na którym policja dopiero bada, czy w ogóle doszło do przestępstwa.
- Świadek — masz obowiązek stawić się i mówić prawdę, ale możesz odmówić odpowiedzi na pytanie, jeżeli odpowiedź naraziłaby Cię na odpowiedzialność karną (art. 183 § 1 k.p.k.). Możesz też przyjść z pełnomocnikiem.
- Podejrzany — usłyszałeś zarzuty. Masz prawo odmówić składania wyjaśnień i odpowiedzi na pytania bez podawania powodu (art. 175 k.p.k.) oraz prawo do obrońcy. Od tego momentu każde zdanie waży inaczej.
Nie da się przewidzieć przebiegu przesłuchania bez przeczytania wezwania. Jeżeli w rubryce widnieje „w charakterze podejrzanego”, potraktuj to jako sygnał, żeby przed wizytą skonsultować sprawę z obrońcą.
Niespłacona rata to spór cywilny, nie pójdziesz do więzienia
Umowa pożyczki to czynność cywilnoprawna. Jeżeli przestajesz płacić, wierzyciel ma gotową ścieżkę: wypowiedzenie umowy, pozew, nakaz zapłaty, a potem egzekucja komornicza. Kodeks karny nie przewiduje przestępstwa polegającego na tym, że komuś skończyły się pieniądze.
Praktyka organów ścigania jest w tym zakresie dość konsekwentna. Zawiadomienia oparte wyłącznie na fakcie zaległości kończą się zwykle odmową wszczęcia postępowania albo umorzeniem, bo czyn nie zawiera znamion czynu zabronionego. Problem w tym, że zanim to nastąpi, dłużnik zdąży przejść przez przesłuchanie i kilka tygodni niepewności.
Kiedy pożyczka staje się oszustwem z art. 286 k.k.
Żeby mówić o oszustwie, prokurator musi wykazać komplet znamion — i to jednocześnie, nie po kolei. Brak choćby jednego z nich zamyka drogę do zarzutów.
- Działanie w celu osiągnięcia korzyści majątkowej.
- Wprowadzenie pokrzywdzonego w błąd, wyzyskanie błędu albo niezdolności do należytego pojmowania działania.
- Doprowadzenie do niekorzystnego rozporządzenia mieniem, czyli wypłaty pożyczki.
- Zamiar bezpośredni istniejący już w chwili zawierania umowy — to najtrudniejszy do udowodnienia element.
Kluczowe pytanie brzmi więc: czy w dniu podpisania umowy zamierzałeś ją spłacić. Jeżeli zapłaciłeś choćby kilka rat, a kłopoty przyszły później — utrata pracy, choroba, rozpad związku, spadek obrotów w firmie — to fakt przemawiający przeciwko tezie o oszustwie. Dowodem są przelewy, nie deklaracje.
Uważaj na art. 297 k.k. Osobną kategorią jest przedłożenie przy wniosku dokumentu nierzetelnego albo poświadczającego nieprawdę — na przykład zaświadczenia o zarobkach, które nie odpowiada rzeczywistości. Tu prokurator nie musi udowadniać, że nie chciałeś spłacić pożyczki. Jeżeli takie dokumenty pojawiły się w Twojej sprawie, rozmowa z obrońcą przed przesłuchaniem nie jest opcją, tylko koniecznością.
Po co firmie zawiadomienie, skoro ma już nakaz zapłaty
Bo to nic nie kosztuje, a działa. Złożenie zawiadomienia jest bezpłatne i nie wymaga wykazania dowodów — wystarczy opisać zdarzenie. Resztę robi za wierzyciela państwo: pismo z komendy, telefon dzielnicowego, termin stawiennictwa.
Prawnicy nazywają tę praktykę windykacją karnoprawną i zwracają uwagę na jej mechanizm: dłużnik, który nie zareagował na wezwanie do zapłaty ani na pozew, na widok pieczątki wydziału dochodzeniowo-śledczego nagle znajduje pieniądze albo podpisuje ugodę. Często ugodę, która sankcjonuje koszty, jakie w sądzie cywilnym zostałyby zakwestionowane.
Zapłata pod presją postępowania karnego nie zamyka sprawy karnej — o umorzeniu decyduje prokurator, a nie wierzyciel. Zamyka za to drogę do zakwestionowania kosztów, które właśnie zapłaciłeś.
Co zrobić w pierwszych dniach po odebraniu wezwania
Masz zwykle od kilku dni do dwóch tygodni. Wykorzystaj je na dokumenty, nie na scenariusze rozmowy.
- Przeczytaj wezwanie do końca. Sprawdź charakter, w jakim Cię wzywają, sygnaturę sprawy, artykuł kodeksu i jednostkę prowadzącą. To informacje, od których zaczyna każdy prawnik.
- Odtwórz historię spłat. Pobierz z banku potwierdzenia wszystkich wpłat na rzecz Profi Credit. Liczy się data pierwszej i ostatniej raty oraz to, ile miesięcy płaciłeś bez opóźnień.
- Zbierz dowody zdarzenia losowego. Świadectwo pracy, wypowiedzenie, zwolnienie lekarskie, decyzja ZUS, dokumenty rozwodowe, spadek przychodów w firmie. To one tłumaczą, dlaczego spłata się urwała.
- Odszukaj umowę i wniosek. Sprawdź, jakie dane i jakie dokumenty dochodowe faktycznie złożyłeś. Jeżeli czegoś nie pamiętasz, poproś firmę o kopię akt umowy.
- Nie możesz stawić się w terminie? Usprawiedliw nieobecność na piśmie. Chorobę potwierdza zaświadczenie od lekarza sądowego. Milczenie kończy się karą pieniężną do 3000 zł i doprowadzeniem przez policję.
Wideo · 39 sekund
Zobacz te 5 rzeczy, które powinieneś wiedzieć, gdy otrzymasz wezwanie na komendę od Profi Credit
Nie widzisz odtwarzacza? Otwórz wideo w nowej karcie.
Jak rozmawiać na komendzie
Przesłuchanie w takiej sprawie trwa zwykle kilkadziesiąt minut i sprowadza się do jednego wątku: dlaczego wziąłeś pożyczkę i dlaczego przestałeś płacić. Odpowiadaj tylko faktami
- Opisz sytuację chronologicznie: po co była pożyczka, ile rat zapłaciłeś, co się wydarzyło i kiedy.
- Powiedz wprost, że w chwili podpisywania umowy miałeś dochód i zamiar spłaty — i wskaż, z czego to wynika.
- Zabierz dokumenty i poproś o dołączenie ich do protokołu. Wnioski dowodowe świadka są dopuszczalne.
- Jeżeli czegoś nie pamiętasz, powiedz „nie pamiętam”. To pełnoprawna odpowiedź, w przeciwieństwie do zgadywania.
- Przeczytaj protokół przed podpisaniem i żądaj sprostowania każdego zdania, które brzmi inaczej niż to, co powiedziałeś.
Czego nie robić. Nie potwierdzaj ocen prawnych podsuniętych w pytaniu — „czy przyznaje się pan do oszustwa” to nie jest pytanie o fakty. Nie podpisuj protokołu, którego nie przeczytałeś. Nie podpisuj na komendzie ani po niej żadnej ugody z wierzycielem pod wpływem emocji; porozumienie zawarte pod groźbą bywa podważalne, ale dowodzenie tego kosztuje więcej niż jeden dzień do namysłu.
Co dzieje się po przesłuchaniu
- Odmowa wszczęcia lub umorzenie. Najczęstszy finał spraw opartych wyłącznie na zaległości: brak znamion czynu zabronionego. Postanowienie dostajesz na piśmie.
- Uzupełnienie materiału. Prokurator może zwrócić się do firmy o dokumentację umowy albo wezwać Cię ponownie. Sprawa potrafi się ciągnąć miesiącami.
- Postawienie zarzutów. Realne przede wszystkim tam, gdzie w aktach są nierzetelne dokumenty dochodowe albo seria umów zawartych w krótkim czasie bez jednej wpłaty.
- Sprawa cywilna toczy się równolegle. Umorzenie postępowania karnego nie kasuje długu, a nakaz zapłaty nie znika. To dwa niezależne tory.
Sprawdź, ile z tego długu jest w ogóle należne
Wezwanie na komendę skupia uwagę na obronie, a to często najlepszy moment, żeby spojrzeć na umowę od drugiej strony. W pożyczkach pozabankowych spór rzadko dotyczy kwoty wypłaconej — dotyczy prowizji, opłat przygotowawczych i ubezpieczeń doliczonych do kapitału.
- Limit kosztów pozaodsetkowych — ustawa o kredycie konsumenckim wyznacza maksimum, jakie pożyczkodawca może doliczyć poza odsetkami. Nadwyżka jest nienależna.
- Sankcja kredytu darmowego — art. 45 ustawy o kredycie konsumenckim. Przy określonych wadach umowy kredyt spłaca się bez odsetek i bez kosztów. Zobacz, na czym polega.
- Ubezpieczenie doliczone do kapitału — sprawdź, czy naliczono od niego odsetki i czy w ogóle miałeś realny wybór przy jego zawarciu.
- Nadużycia w windykacji — jeżeli towarzyszyły jej groźby albo nękanie, materiał na to zbiera się tak samo jak dowody spłat: zrzuty ekranu, nagrania, korespondencja. Zgłoszenia przyjmują UOKiK i Rzecznik Finansowy.
W praktyce zdarza się, że analiza umowy przynosi więcej niż samo zamknięcie sprawy karnej: obniżenie salda, zwrot nadpłaconych kosztów albo podstawę do skutecznej obrony przed nakazem zapłaty. Zobacz, jak wygląda droga do umorzenia zadłużenia, a warunki współpracy sprawdzisz w cenniku.
Wyroki w sprawach z Profi Credit
Poniżej kilka orzeczeń z naszej galerii wyroków dotyczących Profi Credit. Jest to dowód jak skutecznie przeciwdziałamy nadużyciom i prawomocnie wygrywamy w sądzie.
Najczęstsze pytania
Czy mogę po prostu nie pójść na komendę?
Nie. Świadek ma obowiązek stawiennictwa, a za jego brak grozi kara pieniężna do 3000 zł oraz przymusowe doprowadzenie (art. 285 k.p.k.). Jeżeli termin Ci nie odpowiada, napisz do jednostki prowadzącej i poproś o zmianę — usprawiedliwiona nieobecność nie rodzi żadnych konsekwencji.
Czy muszę mieć prawnika przy przesłuchaniu?
Nie musisz, ale możesz. Świadek ma prawo do pełnomocnika, podejrzany do obrońcy. Obecność prawnika ma największe znaczenie tam, gdzie w aktach mogą być dokumenty dochodowe budzące wątpliwości albo gdy wzywają Cię już jako podejrzanego.
Czy spłata długu zamknie sprawę karną?
Nie automatycznie. Postępowanie prowadzi prokuratura lub policja z urzędu i to ona decyduje o jego zakończeniu; wierzyciel nie może go „wycofać” jak pozwu. Naprawienie szkody bywa okolicznością braną pod uwagę, ale nie działa jak wyłącznik.
Czy postępowanie karne wstrzyma komornika?
Nie. Egzekucja opiera się na tytule wykonawczym z sądu cywilnego i toczy się niezależnie. Jeżeli chcesz ją zatrzymać, potrzebne są środki z procedury cywilnej — na przykład sprzeciw od nakazu zapłaty albo powództwo przeciwegzekucyjne.
Czy firma odpowiada za zawiadomienie, które okazało się bezpodstawne?
Samo umorzenie sprawy nie oznacza jeszcze odpowiedzialności zawiadamiającego. Kodeks karny przewiduje jednak sankcję za zawiadomienie o przestępstwie, o którym składający wie, że nie zostało popełnione, a nadużycia w windykacji można zgłaszać do UOKiK i Rzecznika Finansowego. Ocena wymaga wglądu w akta i treść samego zawiadomienia.
Materiał ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej ani opinii w indywidualnej sprawie. Przebieg każdego postępowania zależy od treści umowy, dokumentów złożonych przy jej zawarciu oraz akt konkretnej sprawy.
Autor: dr Przemysław Mazurczak · Fundacja Nieco Więcej
Bezpłatna analiza
Dostałeś wezwanie na policję? Napisz do nas
Zostaw kontakt. Opiekun sprawy przejrzy wezwanie i umowę, wskaże, na co zwrócić uwagę przed przesłuchaniem, i powie wprost, co da się zrobić. Analiza nic nie kosztuje i do niczego nie zobowiązuje.
Wolisz porozmawiać? Zadzwoń: 507 507 663 lub napisz: biuro@niecowiecej.pl
